
Merkez Bankası’ndan Hükümete Sürpriz Açık Mektup
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), hükümete açık mektup yazdı. Muhatabı Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati olan mektupta, enflasyon maksatlarından sapıldığı ve bununla ilgili çalışılması gerektiği tabir edildi. Mektupta, yüzde 5 olan 2021 enflasyon amacının yüzde 36 olarak gerçekleştiği hatırlatıldı.
TCMB’nin hükümete yazdığı mektup, birinci bakışta başınızı karıştırabilir. Çünkü böylesi bir atılımın hükümet ile TCMB’nin ortasındaki bir gerginlikten kaynaklandığını düşünmüş olabilirsiniz. Lakin durum bu türlü değil. TCMB’nin yasalar mucibince bu türlü bir mektup yazması gerekiyordu ve an prestijiyle gereken yapılmış durumda. Merkez Bankası yetkilileri tarafından yapılan mektupta, liralaşma vurgusu yapıldı.
İşte Markez Bankası’nın hükümete yazdığı açık mektup:
“1211 sayılı Merkez Bankası Kanunu’nun 42. unsuru uyarınca, enflasyon gayesine ulaşılamaması halinde Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) amaçtan sapmanın nedenlerini ve alınması gereken tedbirleri Hükümete yazılı olarak bildirmesi ve kamuoyuna açıklaması gerekmektedir. Tüketici enflasyonu 2021 yılı sonunda yüzde 5 gayesi etrafında belirlenen belirsizlik aralığının üzerinde gerçekleşmiştir. Bu çerçevede, hedeflenen patikadan besbelli olarak sapmanın nedenleri ile maksatlara ulaşmak için alınan ve alınması gereken tedbirleri açıklayan 2022 Ocak Enflasyon Raporu’nu ekte bilgilerinize sunuyoruz.
TCMB sürdürülebilir fiyat istikrarını hedefleyen bir çerçevede, kısa vadeli süreksiz kazanımlar yerine uzun vadeli ve kalıcı muvaffakiyet sağlayacak formda geniş kapsamlı bir temel para siyaseti gözden geçirme sürecini başlatmış bulunmakta, liralaşma stratejisi bu sürecin asli ögesini oluşturmaktadır. Liralaşmanın, orta ve uzun vadede enflasyonla uğraşta para siyaseti araçlarına vereceği takviye üç kanalla gerçekleşecektir.
Birincisi, kur muhafazalı hesaplar ve gibisi araçlar ile Türk lirası tasarruflar teşvik edilecek ve getirilerinin alternatiflerine nazaran geride kalmasına müsaade verilmeyecektir. Kur muhafazalı tasarruf araçlarının, yıllardır tahlile kavuşturulamayan çok kısa vadeli mevduat yapısının vade uzatımı dönüşümüne de takviye olacağı daha şimdiden anlaşılmaktadır. Mecburî karşılıklar ve kur muhafazalı mevduat kararlarımız ile liralaşma sürecinin orta vadede fiyat istikrarına kalıcı katkı sağlamasını beklemekteyiz.
İkincisi, TCMB likidite ve karşılık operasyonlarında Türk lirası araçlara geçişin kademeli bir biçimde yönetilmesidir. Para takas süreçlerinin toplam fonlama içerisindeki hissesinin azaltılması başta olmak üzere, Türk lirasına erişimde Türk lirası cinsi teminat ve araçlar önceliklendirilecektir. Mecburî karşılık siyasetlerinde da bu prensip gözetilecektir.
Üçüncüsü, enflasyon ile gayrette üretim kapasitesini geliştirerek kalıcı kazanımlar sağlayabilmek için, cari dengeyi destekleyen ve döviz kazandırıcı bölümlere yönelik fonlama muhtaçlıklarının uygun vadelerle lira cinsinden karşılanabilmesi kıymet arz etmektedir. Kelam konusu amaçlara odaklanmış kredilerin takviyesiyle üretimin finansmanında dış borçlanmaya bağımlılık en aza indirilerek, kurların hür piyasa şartlarında ve ekonomik temeller etrafında uzun devirli istikrarı için gerekli şartlar sağlanacaktır.
Fiyat istikrarını sağlayacak ve sürdürecek adımların başarısı için iktisat siyasetleri ortasındaki ahenk ve toplumsal mutabakatın mümkün olan en geniş tabanda oluşturulması gereklidir. Bu bağlamda, sürdürülebilir fiyat istikrarı için muvaffakiyet potansiyeli her zamankinden fazladır. Mali disiplin duruşunun enflasyonla gayrete verdiği dayanağın yüksek olması beklenmektedir. Vergilendirme stratejilerinin fiyat istikrarı gayeleriyle tam uyumlu hale getirilmesi ve ticarette fiyat rekabetini engelleyen ögelere karşı Kamunun kontrol, nezaret ve düzenleme kapasitelerinin aktif kullanımı; fiyat istikrarının kalıcı olarak tesis edilebilmesi için kıymetini müdafaaya devam edecektir.
Saygılarımızla”
Mektubun özgününe buradaki irtibat üzerinden ulaşabilirsiniz.