Güneş sisteminde Dünya’dan çabucak sonra gelen ve bu sistemdeki tek gezegenin bizim dünyamız olmadığı fark edildiğinden bu yana insanlığın en çok dikkatini çeken gezegenlerin başında gelen Mars’ı keşfetmeye dair yıllardır pek çok çalışma yapılıyor. Bu çalışmaların odak konusu ise ekseriyetle Mars’ın üzerinde, artık olmasa bile bir vakitler hayat olup olmadığının araştırılması oluyor.
Bu konuda şimdiyse NASA ve temelde ‘sorunlarla yaratıcı fikirler ve tahliller arayanları bir ortaya getiren’ bir platform olan HeroX, Mars’ın yaşama mesken sahipliği yapma potansiyeliyle ilgili dataları tahlil etmenin daha güzel yollarını bulmak ismine bir müsabaka düzenliyor. Perseverance ve Curiosity üzere Mars keşif araçlarından gelen bilgileri otonom olarak tahlil etmek için bir araç oluşturulmasını amaçlayan yarışın birincisine ise 30 bin dolar, yani 442.935 TL ödül verileceği bildiriliyor.
Yeni sistem ile keşif araçları tarafından toplanan dataların taranmasını amaçlanacak
Eski vakitlerde yüzeyinde sıvı halde su bulunması nedeniyle Mars’ın yaşama mesken sahipliği yapmış olabileceğine inanılıyor. Her ne kadar Mars’ta bir noktada ömür olup olmadığı yahut bu hayatın günümüze kadar gelip gelmediği bilinmese de, gezegenden incelenmek üzere Dünya’ya gelecek bozulmamış bir örnek için NASA ve Avrupa Uzay Ajansı’nın birlikte çalışıyor olması bile başlı başına bir heyecan kaynağı olmaya yetiyor.
Uzaydan yeryüzüne olan bağlantı kanalı sonlu bant genişliğine sahip olduğundan, giderek daha fazla mühendis uzay araçlarının gezegenden topladığı enteresan dataları Dünya’ya göndermeden evvel tarayarak seçmesini ve ayıklamasını istiyor. “Keşif araçları ve Dünya ortasındaki irtibat, hudutlu transfer suratları ve kısa günlük irtibat pencereleri ile önemli halde kısıtlı” diyerek bilim insanlarının bu meselesine dikkat çeken HeroX’in internet sitesinde bulunan müsabaka sayfası, “Dünyadaki bilim insanları keşif aracından örnek datalar aldıklarında, sonraki süreçleri öncelik sırasına koymak ve bu talimatları uzay aracına geri göndermek için bunları süratle tahlil etmeli ve kimyaya dair güç çıkarımlar yapmalıdırlar.” biçiminde tabir ediyor.
Son müracaat 18 Nisan
Bununla birlikte HeroX, iştirakçilerin bir hususun ısıtıldığında hür bıraktığı uçucu bileşikleri inceleyen gelişmiş bir gaz tahlilinden kimyasal bileşiklerin “ailelerini” tespit edebilecek modeller oluşturmaları gerektiğini ve tahlilin analog numuneler üzerinde yapılacağını kaydediyor. Yarış sayfasına ayrıyeten kazanan tekniklerin Mars’tan gelen dataları tahlil etmeye yardımcı olmak için kullanılacağı, hatta potansiyel olarak gezegensel vazife araçları için gelecekteki dizaynları bilgilendirme misyonu dahi görebileceği belirtiliyor.
Öte yandan HeroX, platformun sonuçları gezegen jeologları, analitik kimyagerler ve data bilimcileri de dahil olmak üzere çok sayıda topluluk ile paylaşmayı planladığını tabir ediyor. “Bu zorluktaki tahliller, daima araştırma ve geliştirme için bir başlangıç noktası olarak hizmet etmeyi amaçlamaktadır” halinde aktaran HeroX “Yarışmanın organizatörleri, devam eden güzelleştirme için yarıştan sonra dataları çevrimiçi olarak kullanıma sunmayı amaçlıyor” tabirlerini kullanıyor.
Son müracaat tarihi 18 Nisan olan yarışın ayrıntıları için buraya tıklayabilir, dilerseniz HeroX müsabaka sayfasını ziyaret edebilirsiniz.